geschreven door Max Borka

16/09/2007


16 september – U was er met talloos velen, en u was fantastisch, op de officiële opening van Cityscape, afgelopen vrijdagavond. Natuurlijk was het bij momenten in de VIP tent even wachten op de overigens heerlijke Oosterse hapjes, of op nog bruikbare champagneglazen, maar dat is nu eenmaal de tol van het succes, en zelfs een uitbundige regenvlaag kon de stemming niet breken. Wat ons, en ook vele anderen, het meest opviel, was de rust en sereniteit die de sculptuur ondanks de vele bezoekers bleef uitstralen. Arne had reeds van bij het begin benadrukt dat hij de Cityscape in de eerste plaats als een oord van contemplatie zag. Eerlijk gezegd hadden wij die droom onder de categorie wishful thinking geclasseerd, zo pal naast de drukke Ringweg. Maar zie: het werkt. Zozeer zelfs dat, als men zich, wanneer men de ogen half dicht knijpt, enkele honderden kilometers meer zuidwaarts waant, in een of andere Spaanse of Portugese vlakte, met enkel een verzengde zon als sparring partner. Het effect wordt nog eens extra versterkt door de witte kiezelvlakte, die rondom  de sculptuur werd aangelegd, en die bij wind gaat opwaaien, als bevond men zich in een woestijn; En dan was er bij de opening ook nog de magistrale soundscape van François 'Booby Brawn', aangevuld met de lichtshow van JDM Productions.

Hier past natuurlijk ook een woordje van dank aan alle partners uit de openbare en privé sector, die vrijdagochtend reeds op een druk bijgewoonde persconferentie de media te woord hadden gestaan, en die voor dit project een samenwerking waren aangegaan die ervoor gezorgd heeft dat het met een voor Brussel ongekende snelheid van amper een paar maanden gerealiseerd kon worden. Eerst en vooral was er Mini, die de sculptuur integraal gefinancierd heeft, en het openingsevenement aan de wereldpremière van de Mini Clubman had gekoppeld. Het feit dat slechts één exemplaat van die wagen zich slechts één nacht lang een hoekje van het terrein toegeëigend had mag tekenend heten voor de bescheidenheid waarmee Mini zich ondanks de forse investering gedurende het hele project opgesteld heeft. Het mag ook een voorbeeld heten voor elke andere sponsor. Dat geldt overigens ook voor ProWinko, het immobiliënbedrijf met hoofdzetel in Nederland, dat het voorlopig nog braakliggende terrein waarop de Cityscape kwam te staan, ter beschikking heeft gesteld. Voorts zijn er uiteraard nog de gemeente Elsene en het Brussels Gewest, en in het bijzonder Benoit Cerexhe, Minister van Economie en Tewerkstelling van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest, die zich van bij het begin een grote fan heeft getoond van het project, en door Arne als een bloedsbroeder wordt geprezen. Tenslotte is er nog Brussels Louise, de vzw die mee op initiatief van Benoit Cerexhe recent in het leven geroepen werd om de terugval van de buurt tussen de Naamse Poort en de Louisapoort, zeg maar de hele Bovenstad, tegen te gaan, en die op voorstel van Patrick Grauwels de idée van de Cityscape gelanceerd had, Tijdens het anderhalf jaar dat de sculptuur overeind zal blijven staan, worden door de vereniging tal van activiteiten gepland. Zo gaat zaterdag 22 september de National Classic Tour voor de Cityscape van start, een oldtimer race, en staan er ook stuntdemonstraties met fietsen op de Waterloolaan op het programma. Info over andere activiteiten vindt u op de site www.BrusselsLouise.be, die eind september online gaat.

14/09/2007

14 september – Eindelijk is het zover. Welke taal u voorts ook mag spreken: u begeeft zich vanochtend fluks naar de krantenwinkel om u daar één van de allerlaatste exemplaren van Le Soir aan te schaffen. De editie van vandaag werd immers door niemand minder dan de u intussen welbekende Arne Quinze fors werd aangepakt. Vergeet overigens ook niet een overstap te maken naar de site www.lesoir.be , en de video’s en klanfragmenten aldaar. Aanleiding voor dat alles is natuurlijk het feit dat de Cityscape vanavond vanaf 21 uur officieel voor geopend wordt verklaard, in aanwezigheid van hoogwaardigheidsbekleders als Charles Picqué en Benoit Cerexhe, respectievelijk minister-president en minister van economische zaken van het Brussels Gewest, en fans van het eerste uur van het project, zozeer zelfs dat laatstgenoemde zelfs niet van de werf was weg te slaan. Iedereen is welkom, morgenavond, al zijn sommigen welkomer dan anderen. Waarmee we maar willen zeggen: als uw naam zich niet op de gastenlijst bevindt zal u niet tot de feesttent worden toegelaten, alwaar uitbundig drankjes en hapjes worden uitgedeeld – al kan u natuurlijk altijd de naam Quinze uittesten. Ook het vuurwerk dat her en der werd aangekondigd zal u zelf moeten meebrengen. Daar staat hier immers niet op de planning. Maar ook zonder wordt het een groots feest, zoveel is nu al zeker.

De voorbije dagen werd er overigens nog hard gewerkt, in en om de Cityscape; de afrastering, die kiezel die door de firma Nijs prachtig werd uitgevlakt tot een duinlandschap, de houten zitbanken, de feesttent die nog in allerijl in het zwart moest gehuld omdat ze het woord feest wat al te letterlijk nam, en geen plaats meer liet voor de Cityscape, enzovoorts enzomeer. De gemoederen raakten soms ietwat oververhit, maar soms was het ook lachen geblazen, zoals toen de overentoesiaste wetenschapper Ayhan Doyuk, alias de Alchemist van het water, die voor de gelegenheid speciaal van het verre Turkije naar Brussel was komen reizen, aan een tafel die veel weg had van een cocktailbar, de kwaliteit van het goedje kwam demonstreren waarmee de Cityscape gisteren nog een tweede keer behandeld werd, teneinde de sculptuur helemaal brandvrij te maken.

Misschien vroeg u trouwens zich af waar ik de jongste dagen was gebleven. Het boek dat bij de befaamde Berlijnse uitgeverij Die Gestalten zal verschijnen, en waarvan ik het auteurschap waarneem,  was de reden. Het basisconcept dat ik met de communicatieverantwoordelijke, huisgraficus en duivel doet al Shanon Neirynck mocht uitwerken, werd intussen reeds tot onze grote opluchting goedgekeurd, en het finale resultaat mag u allicht half november in de boekhandel verwachten, al kan u ook al vooraf een gesigneerd exemplaar via deze site reserveren. “The city of Brussels is a calm and cozy place to be, “ meldt de site van Die Gestalten bij wijze van aankondiging, en in alle objectiviteit, “But regarding the city's urban scape it's neither a place of ever-changing modern architectural avantgarde, nor of exceptional art installations. Arne Quinze, who at the age of 15 used to wander around the streets of his birthplace as a homeless has come back to change this fact for good." http://www.die-gestalten.de/news/detail?id=2196

En nu we toch aan het citeren zijn. Deze mail ontvingen we uit Hong Kong: “Hello! This is Edmund Chan, the travel section reporter of the local Lifestyle Magazine "U magazine", which is launched by the Hong Kong Economic Times Limited. We are interested in the Cityscape Project since it is very impressive craftwork, we do hope to write a news with it. Could you kindly send us the latest hi-res photos of Cityscape?”.

De internationale mediabelangstelling is intussen al lang niet meer bij te houden. Zo vonden we dit op een Vietnamese site; http://www.kienviet.net/tin-tuc/nghe-thuat-sap-dat-do-thi-arne-quinze. Ook het befaamde Icons wijdt intussen een item aan Arne, terwijl ook de hoofdredactice van Mini IInternational naar Brussel kwam reizen omdat ze in een volgend nummer een artikel aan de Cityscape wil brengen. In België zal men dit weekend geen krant kunnen openen, of radio of tv kunnen aanzetten zonder met Arne geconfronteerd te worden. Meer quotes mag u morgen verwachten, na de persconferentie die vandaag van start gaat om elf.


29/08/2007

29 augustus   Wie het team van de Cityscape nog aan het werk wil zien  met nagels en latten zal zich moeten reppen. Tenzij er zich nog onvoorziene gebeurtenissen mochten voordoen is het vandaag immers de allerlaatste dag dat er nog aan de Cityscape getimmerd wordt. Zondag bleef er nog 10 kilometer van de voorziene 60 kilometer balkjes over die in de sculptuur moesten verwerkt. Het team ging daarmee de voorbije twee dagen zo ijverig aan het werk dat er voor vandaag nog eens vier kilometer moest worden bijbesteld. “Het is vooral de zaak de Cityscape daarmee te kunnen afronden, tot het geheel de organische vormt krijgt die we voor ogen hebben,” zegt Fré Van Dooren, de architect van het project, “Een vloeibare vorm, die je ook krijgt door eeuwen verweren in zee – onzichtbaar traag – of bij een test in een windtunnel – waar het juist gaat om snelheid.”  Uiterst traag versus uiterst snel – de Cityscape moet als een metafoor voor het begrip tijd worden gelezen en wordt er op zijn uitersten getest.  Fré: “Maar je zou ook kunnen stellen dat we het beest nog wat extra schubben en een grotere dichtheid hebben willen meegeven.” Aanvankelijk had men de sculptuur vooral in de richting van de snack Pulp afgerond, waarvan het terras zich al snel tot het ware hoofdkwartier van het project had ontpopt. De laatste dagen echter werd aan het tegenovergestelde eind gewerkt. “We willen daarbij ook zoveel mogelijk de indruk wegwerken dat het geheel op die palen stut,” zegt Van Dooren, “zodat een soort van zwevend effect ontstaat, en het in ieder geval zo laten lijken dat die palen geen deel meer van de constructie uitmaken”. Het geheel oogt al lang niet meer als een kopie van de maquette, maar dat was ook nooit de bedoeling, zegt Fré.  “Die maquette was slechts een artistieke aanzet van Arne, waarmee hij aan anderen ook kon duidelijk maken wat eventueel kon. Wij hebben eerder het 2D plan trachten te volgen dat achteraf werd gemaakt, en waarbij bijvoorbeeld ook de stabiliteit in rekening werd gebracht. Maar het eindresultaat oogt toch nog anders, al was het maar omdat je de twee dimensies van het plan naar drie dimensies moet vertalen. Dat laat ook ruimte voor improvisatie.”

Nu het team klaar is met timmeren, en vooraleer de Cityscape op 14 september officieel voor open kan worden verklaard. wachten er overigens ook nog wat andere karweien. Zo moet ook nog de verlichting in de Cityscape worden aangebracht. “In LED,” zegt Fre, “een mengeling van koud en warm. Dat is duur, maar ook het meest veilige. Wat ook noodzakelijk is. Denk maar aan alle kinderen die door de installatie komen hollen.” Terwijl de omringende straatverlichting wordt gedempt, zal de Cityscape van onderin uitgelicht worden, gestuurd door een programma dat voortdurend voor wisselende en geleidelijk in elkaar overvloeiende effecten zorgt.

Waar nu telkens drie schuine stutpalen elkaar onderin de sculptuur kruisen – op zes plekken in totaal – zal uit veiligheidsoverwegingen ook de grond  worden uitgegraven, en wordt beton in de  aldus ontstane putten gestort. “Een extra maatregel voor het geval er en heel sterke wind komt aanwaaien en van onderuit een druk op de structuur gaat uitoefenen,” zegt Fré, “In principe zijn die betonvoeten nergens voor nodig, maar je weet maar nooit. En we zullen er in ieder geval voor zorgen dat die beton aan het oog worden onttrokken.” Op het braakland dat de Cityscape omringt komt neutrale kiezel te liggen, en komen ook nog betonnen zitbanken te staan die Arne Quinze nog geen week terug voor een Belgische fabrikant van stadsmeubilair, Urbastyle uit Doornik, heeft ontworpen. Achterin het terrein worden twee hoge gevels gezwart  en omgetoverd tot informatieborden, terwijl middenin het terrein een grote transparante structuur komt te staan, 300 m2 groot.

Iedereen is op 14 september vanaf 21 uur op de openingsceremonie welkom, maar wie ook die tent binnen wil, om er de helden van de Cityscape aan te raken en bij de muzikale verrassingsact op de eerste rij te staan, zal ergens een VIP kaart moeten bemachtigen. Men mag zich die avond overigens ook nog aan een andere wereldpremière verwachten. Mini, zonder wie deze Cityscape ondenkbaar was geweest, stelt dan immers ook zijn gloednieuwe vijfdeurs Mini Clubman voor, die pas in november in de showroom komt te staan. Wat meteen ook de naam van deze site verklaart.


25/08/2007
Choose another enemy

25 augustus. “Schandalig” luidde de titel van een email die Quinze & Milan door een -overigens anonieme – student toegestuurd werd, en waarin hij Arne en zijn Cityscape de hekelde omdat het hele project van weinig respect voor de natuur zou getuigen.

Ik geef hier even zijn schotschrift voluit:

“En wij maar proberen om mensen ecologisch te laten leven... En dan zie ik dat CityScape een volledig bos geruineerd heeft. Men heeft mij nog geleerd: "Met eten speelt men niet".  De moderne versie luidt: "Met de natuur speelt men niet!", natuurlijke rijkdommen zijn kostbaar tegenwoordig! Choose another live!”

Zoiets moet je de architect van het project, de onvermoeibare Frederic Van Dooren, geen twee keer zeggen. Niet voor niets was hij vorig jaar gehuwd in de sculptuur die de grote voorganger was van dit project, en die vorig jaar tijdens het Burning Man in Black Rock Desert werd opgezet. Frederic –Fré voor de vrienden- leeft niet alleen voor de Cityscape, hij is ook meteen bereid tot een duel met iedereen die de glorie van het project in twijfel trekt – zelfs met een anonieme geest. En dus klom hij ook dit keer het takkenbos uit, en in zijn pen.

Dit is wat hij na enkele storende splinters te hebben verwijderd, knarsetandend en met bebloede handen schreef:

Geachte verontruste mailer,

Eerst en vooral wil ik u bedanken voor uw e-mail. Uiteraard deel ik, en met mij ook Arne en voor zover ik weet ook iedereen die bij dit project betrokken is, uw grote bezorgdheid rond het milieu. In één adem wil ik u evenwel geruststellen en verzekeren dat deze bekommernis ook bij het ontwikkelen van het concept en de bouw van de Cityscape een doorslaggevende rol heeft gespeeld. Wat niet wegneemt dat wij blij zijn met uw reactie. Meer zelfs: het opzet achter de Cityscape is voor een deel ook dit soort van verontwaardiging op te wekken, en zo bijvoorbeeld ook de dialoog aan te zwengelen over het gebruik van materialen. Het feit dat deze sculptuur haast uitsluitend uit hout werd opgetrokken mag daarbij ook worden gezien in het licht van Arne’s visie dat dit het geknipte materiaal is voor de woning van de toekomst, als alternatief voor de meer courante materialen als beton, die de aarde nodeloos uitputten. Bouwen met beton is slecht voor het milieu en biedt geen wissel op de toekomst. De ontgonnen natuurlijke voorraden zand , cement en kalk komen niet meer in aanmerking voor recyclage, laat staan dat ze in de ecologische kringloop terugkeren. Het hout dat wij gebruiken wordt aangekocht bij bedrijven die bij PEFC zijn aangesloten, het  Pan European Forest Council. Dat staat voor een milieuvriendelijk beleid dat bij het kappen van hout de systematische ontbossing bestrijdt, doordat ter compensatie bv ook nieuwe bossen opgetrokken worden, met een deel van de aankoopprijs. Deze organisatie ziet er met andere woorden op toe dat het bosaandeel even groot blijft. Onze bekommernis mag bovendien ook blijken uit het feit dat het hout behandeld wordt tegen brandgevaar, met een product dat voor honderd  procent  uit ecologisch verantwoorde producten bestaat. En voorts wil ik er ook op wijzen dat , eenmaal de Cityscape ontmanteld is, het hout vermalen wordt tot spaanders en in Duitsland verwerkt wordt tot spaanderplaat, terwijl de nagels met behulp van magneten uitgefilterd worden. Op die manier is het hout dus opnieuw bruikbaar. Ik de hoop dat ik u hiermee enigszins heb gerustgesteld. En zou, als u het mij niet kwalijk neemt, en uw woorden prafraserend, willen besluiten met: “Choose another enemy”. Kwestie van niet al te veel negatieve energie te verbruiken.

Met de meeste hoogachting,

Frederic Van Dooren

24/08/2007

Ook Arne kijkt uiterst verbaasd. “Ik ben totaal verrast door de wijze waarop ik mensen sinds kort op de Cityscape zie reageren. Van politici tot toevallige passanten, en ondanks het verschrikkelijke regenweer. Hun verbazing is van een heel andere grootorde dan een paar dagen geleden. Omdat men zich ook nu pas kan realiseren welke dimensie die sculptuur aanneemt. Het beest is immers nu pas zijn vleugels aan het uitslaan”. Waar een week terug niet veel meer te zien was dan de ‘kristallen’ die met behulp van houten planken rond de toppen van de 33 stutpalen bij elkaar getimmerd werden, en die vervolgens met elkaar verbonden werden tot een soort van doornenkroon, wordt er nu pas van die cirkel weggebouwd, in wilde cascades die de zwaartekracht tarten. “Pas nu kan men ook zien waar het hier om gaat, om een frozen moment, dat alle beweging en snelheid binnen deze hectische buurt in zich weet op te nemen en te bundelen, “ zegt Arne. Even later brengt hij echter ook een Manta Ray ter sprake, de reuzevis die ondanks zijn omvang tot de meest elegante mag worden gerekend. Ook dat beeld, zegt hij, had als inspiratiebron gefungeerd,

(Enkele cijfers, bij wijze van intermezzo: de 60 kilometer plankhout die in de sculptuur werd verwerkt,, weegt in totaal 72 ton. Door een ploeg die gemiddeld tien man telde werden de planken niet alleen een na naar boven gehesen tot een hoogte die reikte tot 15 meter maar ook met behulp van pistolen aan elkaar vernageld. Het aantal nagels liep daarbij op tot 240,000, het dubbele van wat aanvankelijk was gepland. Kandidaat pyromanen mogen het intussen wel vergeten. Het hout werd immers met een nieuw product behandeld, Flame Save, voor 90 % percent bestaande uit water, dat het ook helemaal brandvrij maakt. Een herhaling van Burning Man, waar Arne de sculptuur eigenhandig in brand stak, is dus bij voorbaat uitgesloten. )

Elegantie is ook het eerste woord dat Bernadette Erpicum ter sprake brengt als zij het over het imago heeft dat ze de omringende buurt wil meegeven. De laatste decennia was de wijk, die tot de Louisalaan reikt, en ooit zelfs internationaal een benijdenswaardige reputatie had, er alsmaar meer op achteruitgegaan. Dat had ondermeer te maken met het feit dat het grondgebied over drie gemeenten ligt opgedeeld: Brussel stad, Sint-Gillis en Elsene. En die versplintering was dan weer één van de hoofdredenen waarom mee onder impuls van de Brusselse Minister van Economie Benoit Cerexhe recent Brussels Louise was opgericht, de vzw die ook het initiatief tot het bouwen van de Cityscape genomen had. Over de grenzen van de drie gemeenten heen moet de vzw, die on de eerste plaats de locale handelaren bundelt, de buurt weer een coherent imago meegeven. Het is een imago dat niet meteen strookt met het ongekamde karakter van Arne en de Cityscape. “Vandaar ook de naam Louise, “ zegt Bernadette Erpicum, “Wij dachten eerder aan een bevallige dame die een grondige verjongingskuur heeft ondergaan.” Dit gezegd zijnde: ook Erpicum heeft niets dan positieve reacties meegekregen, niet in het minst van de functionarissen die nu pas uit vakantie zijn teruggekeerd; “De sculptuur brengt veel meer teweeg dan we ooit hadden kunnen dromen. Wij werken er nu overigens ook aan opdat de maquette van de Cityscape in november door Brussel naar Mapic in Cannes zou worden meegenomen, (‘s werelds meest toonaangevende immobiliënbeurs, MB), als een symbool voor de nieuwe dynamiek die door Brussel waait, niet in het minst door die formidabele samenwerking tussen de overheid en de privé.” Met een subsidie van het Brussels Gewest ten bedrage van 175.000 Euro werkt Erpicum voorlopig nog alleen. Maar dat kan haar enthousiasme niet temperen.  Zo staat ze grotendeels ook in voor het evenementenprogramma dat in de Cityscape zal worden georganiseerd, tijdens het anderhalf jaar dat hij op het braakland blijft staan. Op 22 september zal op de belendende Waterloolaan –zeg maar de Kleine Ring- het startsein worden gegeven voor de National Classic Tour,  een jaarlijkse rally voor oldtimers, die van België naar Monaco rijdt. En op 29 november zal in samenwerking met Modo Bruxellae een modeshow in de Cityscape georganiseerd worden. “Morgen bijvoorbeeld zullen 900 deelnemers aan een neurologisch congres naar de sculptuur gebracht worden. “Wij willen de feestelijkheden overigens niet tot de Cityscape beperken, maar ze tot de hele buurt laten uitdeinen, “ zegt Erpicum, “en al even min willen we wachten tot de Cityscape klaar is. Morgen bijvoorbeeld brengen we de 900 deelnemers aan een internationaal neurologisch congres naar de sculptuur”. Arne versus 900 neurologen? De zenuwen zullen gieren, morgen.

18/08/2007

Que pasa? What’s going on? Als we bij de Cityscape arriveren staan Arne en aantal medewerkers, allen te herkennen aan hun zwarte T-shirt met de rode kop van Arne erop, in een hoek van het bouwterrein druk te discussiëren en wild met de armen te zwaaien. Gestrekte armen wijzen, in de verte, heroïsch, als waren ze door Chinese communisten geschoold. Een probleem? De drukte blijkt vooral geënsceneerd voor een cameraploeg van Duizend Zonnen en Garnalen, het vakantieprogramma van de VRT. De sculptuur vordert intussen gestaag, dank u. De eerste 21.000 meter planken zweedse spar was op 15 augustus nagenoeg opgebruikt. Verspreid over het terrein bleven er nog slechts enkele paletten achter. Maar donderdag volgde er een nieuwe levering van 24.000 meter, en maandag zou er nog een laatste 10.000 meter worden aangereden. Dat maakt in totaal 55 kilometer plankhout, in twee formaten, lang en kort, die in een wilde morse aan elkaar worden vernageld, met pistolen. Eerder deze week werd eerst rond de top van elk van de 33 palen een kristal uitgebouwd, waarna deze kristallen onderling met elkaar werden verbonden, tot een soort van doornenkroon, vijf meter boven de grond. Een en ander is overigens niet zonder gevaren. Zo gaf afgelopen vrijdag niemand minder dan de werfleider zelve, Alexander, alias Lexus, het slechte voorbeeld, door zich een nagel door de hand te knallen. Het is daarboven ook allesbehalve een evidente job, zegt projectleider Fré Van Dooren. Omgeven door planken heb je geen overzicht, terwijl de sculptuur toch grotendeels op intuitie en improviserend uitgebouwd wordt, tot iets dat zelfs heel anders dan de maquette zal ogen. “Nu worden de lijnen belangrijk, “ zegt Arne, “We bevinden ons op een cruciaal punt, in de overgangsfaze van constructief naar organisch en aerodynamisch. Van chaotisch naar gedisciplineerd. Het beeld en beest moet nu getemd worden. We werken nu eerst die kroon in grote lijnen verder uit naar buiten, om dan pas dat netwerk meer dichtheid mee te geven.” Als alles meezit worden de werken reeds komende zaterdag afgerond, waarna er enkel nog wat details moeten afgewerkt, en er dolomietkiezel op het terrein wordt gestrooid. Iniatiefnemer Patrick Grauwels droomt in een andere hoek van het terrein intussen al luidop van free concerts, een Jamie Cullum of Norah Jones. Iemand heeft het ook over Moby, die al had willen spelen in de sculptuur die op Burning Man stond.

16/08/2007

Een kluwen van vrachtwagens blokkeert het terrein als ik met Robert Klanten, de baas van de befaamde Berlijnse uitgeverij Die Gestalten bij het hoofdkwartier van Arne Quinze in Kortrijk arriveer, om de samenwerking rond een boek over de Cityscape te bespreken. Zoals iedereen krijgt ook Robert een rondleiding over het 8000 m2 grote terrein, waar naast een kleine showroom enkel nog het opschrift bovenin een reusachtige fabrieksschouw aan de vorige eigenaar herinnert, de tapijtenfabrikant Bic. Van daaruit belanden we in een fabriekshal waar eerstdaags ook de productieeenheden voor het meubelair hun intrek moet nemen, die momenteel nog elders huizen. Intussen wordt het spuiten van het befaamde schuim er reeds uitgetest. In geïmproviseerde ateliers legt men er intussen ook de laatste hand aan de Skytracer en ander hoogst futuristische sculpturen die eerstdaags naar Verona reizen, om er op Abitare Il Tempo te figureren op de tentoonstelling die er aan de eregast Arne Quinze wordt gewijd. Het wordt een rondleiding met contrasten die zelfs Robert Klanten –toch een Duitser zijnde, en één en al ernst- van de lachstuipen doormidden doet plooien, als blijkt dat in een ruimte waar fijn gepolierd wordt tegelijk ook beton wordt gestort, in de putten waar ooit het weefgetouw stond. We kuieren nog door de schrijnwerkerij, die zo groot is van afmetingen dat zelfs  een huis er bij wijze van test kan opgebouwd worden. En dan gaat het helemaal naar de andere kant van het terrein naar de gigantische galerie, een erg mooie en oude industriële hal, waar niet alleen de collectie van de befaamde Italiaanse meubelfabrikant Moroso een onderkomen krijgt onder het zadeldak, met het oog op de projectmarkt, maar ook regelmatig tentoonstellingen gebracht zullen worden. Want laat dat duidelijk zijn: Arne Quinze staat vandaag voor heel wat meer dan meubelen. Zo wordt er momenteel gewerkt aan het hertekenen van een groot horecacomplex in Laos, Nigeria, en vier buitengewone villa’s in Nederland, terwijl ook de voorbereidingen voor Art Basel Miami reeds zijn begonnen. “Het mag geen pornografisch boek worden, “ zegt Robert Klanten wat later, “ maar eerder enigmatisch. Iets wat de mensen laat dromen, op hun honger laat”. Zeker weten; deze man moet onze uitgever worden. Eerder op de dag hebben we met hem in Brussel de werf bezocht. Hij bleek vooral onder de indruk van het feit dat zo’n sculptuur op zo’n toplocatie kon, van het contrast ook tussen wat hij een deconstructivistisch manifest noemt en al die omringende luxe. Arne riposteert dat hij de Cityscape vooral als en soort van catalysator ziet, van iets anders dat kan beginnen groeien in een stad die al een halve eeuw is ingedommeld. Hij voert ons aan het slot van de onderhandelingen in Kortrijk ook nog naar het Heilige der Heiligen: het voormalige portierhuisje, waar zijn Stilthouses staan opgesteld; vreemdsoortige en felgekleurde maquettes van favella achtige hutten uit ruw zwerfhout, die in Verona  de confrontatie zullen aangaan met de gladde futuristische sculpturen, die zo uit een SF-film ontsnapt lijken. Mad Max versus A Space Odyssey - twee toekomstbeelden, en het contrast kon  moeilijk groter zijn. Bij één van zwartgeverfde maquettes, van een hut die zich tot een lange muur uitrekt, staat een bijschrift: “Men created Gods / God made people fear / Fear made people buy weapons / People build walls to protect against weapons / Walls equal fear equal madness”. Buiten rijden de vrachtwagens intussen onvermoeibaar af en aan. Madness, Quinze weet er alles van.

15/08/2007

Het personeel van de Pulp snack, waarvan het fraaie terras ook het mooiste zicht op de groei van de Cityscape biedt, klopt vanmiddag extra uren. Want de pers blijft maar toestromen en bij Pulp is men zo vriendelijk om voor hen de deuren extra open te houden. Zowel Le Soir als De Morgen blokletterden vandaag dat Arne niet enkel dit braakland waar de Cityscape komt te staan maar zowaar heel Brussel wil hertekenen, en dat mag hij nu ook even aan een journalist van Trends/Tendances uitleggen, aan Reuters, en voor de camera van Associated Press herhalen.

Imagine is daarbij het meest gebruikte woord. Le Soir vergeleek Arne met Ringo Starr. Maar hier klinkt het alsof John Lennon verrezen is “Ik had met de Cityscape de keuze, “ zegt hij, “Berlijn of Brussel, en ik heb uiteindelijk mijn hart laten spreken. Ik heb hier tenslotte tien jaar gewoond, waarvan zes maand op straat, als een thuisloze. Vijftien jaar oud hield ik me toen vooral overeind omdat ik van graffiti mijn missie had gemaakt. En als ik nu twintig jaar later naar Brussel terugkeer kan ik alleen maar constateren dat het één van de weinige steden in Europa is die amper evolueert, en zeker niet ten goede. Als je kijkt naar wat rondom ons gebeurt, in Londen of Parijs, maar ook in kleinere steden als Rijsel en Rotterdam: daar gaat men vooruit met rasse schreden. Maar  Brussel lijkt ingeslapen. We hebben in dit land talent zat. Sterker nog: het behoort tot de absolute wereldtop. Maar altijd weer stuit het hier op wetten en functionarissen. Het is niet hun schuld, laat me dat maar benadrukken, maar die van het systeem. Het maakt elke grote ambitie of zin voor verandering onmogelijk. Imagine: men geeft telkens twee functionarissen de mogelijkheid om zes maand naar Japan of Zuid-Afrika te reizen, terwijl in ruil telkens ook twee functionarissen uit die landen hier kunnen verblijven. Wat een wisselwerking, openheid en dynamiek zou dat niet kunnen genereren. Of imagine: dat er op dit moment niet één Cityscape, maar nog vijf andere sculpturen elders in de stad zouden worden opgetrokken. Het had een tienvoudig resultaat kunnen genereren. Met het oog op eenzelfde exponentieel effect ben ik voor mijn masterplan voor Brussel op zoek naar andere bureaus, waarmee we een samenwerkingsverband kunnen aangaan om een visionair project te realiseren. In Italië en Nederland is het de gewoonste zaak ter wereld, maar hier lijkt dat chauvenisme totaal te ontbreken. Terwijl we het ook gewoon verplicht zijn aan de generatie die na ons komt. ”. Die generatie dolt intussen in de gedaante van de kinderen van Arne op het terras rond. Ze lijkt zich wat te vervelen.

14/08/2007

De Uchronia die Arne vorig jaar naar aanleiding van het Burning Man festival in de woestijn van Nevada bouwde en aan het eind ook in brand stak reikte 13 meter hoog. Maar geheel in zijn logica wilde hij in Brussel nog groter en hoger, koste wat kost. Minstens tot pieken van 18 meter, zegt projectleider Frederic - Fre - Van Dooren. En dus werd voor het allereerst ook een ingenieursbureau bij de bouw van dit soort sculpturen betrokken, om over de stabiliteit van het gevaarte te waken. “Tot op heden werden alle sculpturen - in Keulen, Londen, noem maar op - op het gevoel uitgebouwd,” zegt Fre, “maar in de toekomst begeven we ons in een heel andere dimensie, zeker met de Galactic Transporter, die voor Peking is gepland. Het betreft daar immers een architecturale structuur waarin circa 500 mensen op verschillende niveaus zullen kunnen wandelen. De schaal wordt drie keer die van de Burning Man. Dus besloten we ook hier al een ingenieursbureau bij de constructie te betrekken, meer bij wijze van vingeroefening, dan dat dit strikt genomen nodig was. De keuze viel uiteindelijk op UTIL, een ingenieursbureau uit Schaarbeek. Ons belangrijkste criterium is te kunnen werken met jonge mensen, die ook open staan voor dit soort projecten.” Of hij ooit al zoiets heeft meegemaakt, vraag ik Rolf Van Steegwegen van Util. Nee, daar kunnen we rustig van op aan. Terwijl er in het hoofdkwartier boven de plannen wordt verder vergaderd wordt ook al snel duidelijk waarom. Het woud wordt volgens de regels van de gecontroleerde chaos uitgebouwd.”Ik hou van regels omdat ik ze door ze te kennen ook ontwijken kan, “ zegt Arne in een portfolio die de krant Le Soir aan het project wijdt “Ik ben een fervent partisan van alles wat met chaos vandoen heeft, en de afwezigheid van elk systeem. Het is de motor van mijn werk. Ik creëer chaos die een totale onafhankelijkheid mogelijk maakt.“ “Ik ben meer een man van cijfers, “ zegt Rolf ietwat droogjes, “Stel dat een paal een draagkracht van 1000 kilo heeft, dan hoop ik bij de begroting uit te komen bij een punt dat hij slechts 100 kilo moet torsen. We willen helemaal op veilig spelen.”

09/08/2007

Suite 2005 in het Hilton hotel, waar Arne Quinze het tijdelijk hoofdkwartier van de Cityscape heeft geïnstalleerd, biedt een wat troosteloze aanblik. Troosteloos is ook de panoramische kijk die men er hoog in de toren op Brussel heeft. Al even troosteloos ligt het 5000 m2 grote braakland er bij, waar we op neerkijken, en waar vandaag de laatste van de 33 palen in de grond worden vastgezet, die de Cityscape moeten ondersteunen. Misschien heeft het allemaal wat met de regen te maken die droefgeestig blijft neerplensen. Beneden heeft het plaatsen van de palen al voor een dag vertraging gezorgd, omdat men ondanks een voorafgaand bodemonderzoek pas nu ontdekte dat de grond voor een groot deel uit puinafval bestaat. De palen konden daardoor onmogelijk worden geheid, zoals vooraf was gepland. Er moeten vier meter diepe putten worden gegraven, waar de palen in trosjes van drie worden ingeplant, en vervolgens worden de putten met zand gevuld en aangedamd. De Nederlandse graafploeg kijkt stomverbaasd: zoiets is bij hen ondenkbaar. Binnenskamers ontwikkelt zich inmiddels boven de plannen een discussie over paddestoelen en kristallen. Rolf, die met zijn Schaarbeekse bureau Util de stabiliteitsstudies verricht, krijgt van Frederic Vandooren, die de werken leidt, te horen dat hij in de toekomst het woord paddestoel niet meer mag gebruiken voor de lattenstructuren die bovenop elke paal komen en het hele gewicht van de Cityscape dragen. “Maar ze ogen toch als paddestoelen,” probeert Rolf nog, verwijzend naar hun ronde kop. “Zelfs als dat zo was, dan wil Arne toch dat ze voortaan kristal heten,” zegt Fréderic. Waarna de discussie wordt afgesloten.
(Text: Max Borka)

08/08/2007

Het Kortrijkzaanse atelier van Arne Quinze en Quinze & Milan oogt, met een oppervlakte van 8000 m2 en meer dan 50 werknemers, zelfs naar buitenlandse normen buitensporig groot. En dit is nog maar het begin, zegt Arne, die zich niet langer alleen maar als designer profileert, maar ook als kunstenaar, en daarnaast zelfs urbanistische masterplannen is beginnen uittekenen. Eerstdaags wordt naast de oude fabriek, die deels nog in bouwvallige staat verkeert, ook een grote showroom bijgebouwd. Ondanks de vakantieperiode waren er heel wat journalisten op de persconferentie komen opdagen, maar toch is Arne helemaal niet gerust in wat dat zal opleveren. Het komende weekend zullen er dan ook bijkomende interviews moeten worden georganiseerd. Want tenslotte heeft hij met de Cityscape in de eerste plaats een platform voor communicatie willen creëren. Weet hij veel dat intussen heel Brussel al over de Cityscape spreekt. De sculptuur zal dan ook gigantische vormen aannemen – met een grondoppervlak van 40 bij 26 meter, reikt ze bovendien18 meter hoog. Al van toen hij in ‘99 op de designscene verscheen, en  onmiddellijk furore maakte met een simpele poef uit schuim, zag Arne de dingen groots. Daar werd nogal meewarig over gedaan. Maar zie: nog geen tien jaar later werkt hij heeft hij met wereldbefaamde architecten als Rem Koolhaas en Wiel Arets, en wist hij de halve wereld als kunstenaar te verbazen door op Burning Man een soortgelijke sculptuur te realiseren als diegene die nu in Brussel komt te staan. Zijn bedrijf is een bevoorrechte partner van de grootste naam binnen de Italiaanse designindustrie, Moroso, en in zijn atelier is hij intussen ook al druk in de weer met de laatste voorbereidingen voor een 4000 m2 grote tentoonstelling op één van ‘s werelds mooiste designevents, Abitare il Tempo in Verona, waar hij tot eregast werd gekroond. Geen Belg die hem dat ooit heeft voorgedaan.

02/08/2007

Als ik mij ’s anderendaags in het Hilton de lift inhaast naar de 27ste verdieping, voor wat ik denk dat een gezellige babbel met Arne en wat medewerkers zal worden, blijkt eenmaal boven zowaar een persconferentie te worden georganiseerd, rond de Cityscape, met minister-president Charles Picqué van het Brussels Gewest; die het project in hoogst eigen persoon komt voorstellen. “De Cityscape moet de tijd doen vergeten,” zegt de minister-president, en hij doelt daarmee niet alleen op de wijze waarop de buurt tussen de Naamse Poort en Louisapoort de jongste decennia zienderogen achteruit is gegaan, maar ook op het braakveld dat zich tussen die twee poorten bevindt, en waar de sculptuur komt te staan. Sinds 2000 werd er het ene na et andere project voor getekend, zonder dat het kon worden gerealiseerd. Maar het lijkt nu zelfs of Arne’s  fascinatie voor snelheid ook de politici besmet heeft. Ondanks de vele parners die hun zeg moesten hebben – openbaar en privé – werd het overleg rond het plaatsen van de sculptuur al na twee maanden afgerond met een akkoord. En dat is voor Brussel een absoluut record.

01/08/2007

Of ik zin heb een boek te schrijven over een groots project dat morgen van start gaat, vraagt Arne Quinze in de late middag aan de telefoon. En of ik dan niet meteen morgenochtend naar het Hilton hotel kan komen. Nu ja, vragen is niet echt het goede woord. Alles wat Arne doet of zegt heeft een dwingend karakter. Ook de snelheid waarmee het moet gebeuren zijn we van hem gewoon. Zo zal de gigantische sculptuur die enkel met behulp van wat houten palen en latjes – zeg maar brandhout – op een 5000 m2 groot braakveld tegenover de Hilton aaneen wordt genageld, ondanks zijn reuzeproporties in een recordtempo worden opgetrokken. Op 14 september moet de Cityscape immers onthuld worden. En of het dan nog hoeft te verbazen dat tijd de rode draad binnen de sculptuur wordt? Arne heeft het over ‘een momentopname in een vorm in een volle ontwikkeling’ en een werk dat de ‘ogenblikkelijkheid’ incarneert. Ik zal door de dagen heen de groei naar dat ene moment moeten trachten te capteren, als een soortement vliegende reporter.